Đang tải...
Có những buổi đào tạo sản phẩm kết thúc bằng một tập tài liệu. Nhưng cũng có những buổi đào tạo kết thúc bằng một câu hỏi khiến mình phải suy nghĩ rất lâu.
Gần đây, tôi có dịp tham gia một khóa đào tạo sản phẩm do các chuyên gia kỹ thuật từ nhà máy SANY trực tiếp giảng dạy. Chủ đề lần này khá đặc biệt: máy xúc điện và những hướng phát triển mới của thiết bị công trình sử dụng năng lượng điện.
Là một người làm sales máy công trình, ban đầu tôi nghĩ đơn giản rằng mình sẽ được cập nhật thêm vài model mới, thêm thông số kỹ thuật, thêm những điểm khác biệt để sau này có thể tư vấn cho khách hàng.
Nhưng lần này, các chuyên gia nhà máy SANY không chỉ nói với chúng tôi về một model máy xúc mới. Họ nói về điện hóa thiết bị công trình.
Và khi ngồi nghe, tôi bắt đầu nghĩ:
Có phải ngành máy công trình đang bước vào một cuộc chuyển đổi lớn giống như những gì ô tô đã trải qua?
Tôi chưa dám nói câu trả lời là “có” một cách tuyệt đối. Bởi máy công trình có những điều kiện vận hành rất khác ô tô.
Nhưng có một điều tôi cảm nhận khá rõ sau khóa học: Điện không còn là một khái niệm xa lạ với ngành máy công trình.
Nó đã trở thành một hướng công nghệ mà người làm nghề này cần nghiêm túc tìm hiểu.
Tôi đi học với suy nghĩ khá đơn giản.
Một salesman được đào tạo sản phẩm mới thì phải hiểu sản phẩm.
Hiểu để trả lời khách hàng.
Hiểu để tư vấn.
Hiểu để biết khách hàng nào phù hợp.
Và tất nhiên, cuối cùng vẫn là bán được máy.
Nhưng càng nghe chuyên gia nhà máy phân tích, tôi càng thấy câu chuyện không đơn giản như vậy.
Máy xúc điện không chỉ là: “máy xúc diesel nhưng thay động cơ bằng motor điện”.
Phía sau nó là cả một hệ thống công nghệ mới:
Tôi bắt đầu nhận ra rằng: Nếu điện hóa phát triển mạnh, salesman máy công trình cũng phải học thêm rất nhiều thứ.
Không chỉ học cách bán máy. Mà phải hiểu cả năng lượng.
Nếu điện đang thay đổi ô tô, xe buýt, xe tải và nhiều loại thiết bị công nghiệp, thì máy công trình sẽ đứng ngoài cuộc được bao lâu?
Một trong những điều tôi thích nhất trong khóa đào tạo là cách các chuyên gia không nhìn “máy xúc điện” như một nhóm sản phẩm duy nhất.
Tùy ứng dụng, công suất, hạ tầng công trường và yêu cầu vận hành, có thể tồn tại nhiều hướng tiếp cận khác nhau.
Về cơ bản, người dùng có thể bắt gặp các hướng như:
Máy xúc điện 3 pha
Máy xúc điện chạy pin
Máy xúc sử dụng hệ thống điện cao áp
Máy xúc hybrid kết hợp động cơ diesel và hệ thống điện
Và chính sự đa dạng này khiến tôi nghĩ rằng tương lai sẽ không phải là:
Diesel biến mất và điện thay thế tất cả.
Có lẽ thực tế sẽ là:
Mỗi loại năng lượng sẽ tìm được vị trí phù hợp với từng bài toán công trường.
Trong khóa học, máy xúc điện 3 pha là một trong những giải pháp khiến tôi chú ý. Ví dụ, SANY hiện giới thiệu dòng SY650E chạy điện 3 pha, thuộc nhóm máy xúc công suất lớn.
Điều thú vị ở đây là:
Máy không nhất thiết phải mang theo một bộ pin khổng lồ để tích trữ toàn bộ năng lượng.
Nếu công trường có nguồn điện phù hợp, thiết bị có thể sử dụng nguồn điện trực tiếp.
Điều này đặc biệt đáng quan tâm đối với những môi trường làm việc tương đối ổn định như:
Mỏ;
Nhà máy;
Bãi vật liệu;
Trạm sản xuất;
Công trường có hạ tầng điện;
Một số ứng dụng khai thác liên tục.
Từ góc độ salesman, tôi thấy đây là một bài học quan trọng.
Không thể tư vấn máy điện bằng cách hỏi duy nhất:
“Anh có muốn dùng máy điện không?”
Mà phải hỏi:
“Công trường của anh có hạ tầng năng lượng như thế nào?”
Đó mới là câu hỏi đúng.
Nếu máy điện 3 pha phù hợp với nơi có hạ tầng điện, thì máy xúc chạy pin lại mang đến một lợi thế khác: tính linh hoạt.
Máy không phải kéo dây điện trong quá trình làm việc.
Năng lượng được tích trữ trong bộ pin.
Một ví dụ đáng chú ý là SANY SY215E, máy xúc điện 21 tấn sử dụng pin LFP. Theo tài liệu kỹ thuật của SANY, model này có dung lượng pin 422 kWh, điện áp định mức 618 V, hỗ trợ sạc nhanh DC và sạc công nghiệp 3 pha; thời gian hoạt động phụ thuộc ứng dụng.
Những thông số này cho tôi thấy một điều: Máy xúc điện ngày nay đã bước sang một thế giới kỹ thuật rất khác.
Trước đây salesman cần quan tâm:
Động cơ bao nhiêu kW?
Bây giờ phải hỏi thêm:
Pin bao nhiêu kWh?
Điện áp bao nhiêu?
Sạc công suất bao nhiêu?
Một ca làm việc cần bao nhiêu năng lượng?
Hạ tầng điện có đủ không?
Thời gian sạc có phù hợp với lịch vận hành không?
Đây chính là lúc nghề sales máy công trình bắt đầu giao thoa với quản lý năng lượng.
Một trong những điều tôi nhận ra sau buổi học là: Công suất máy càng lớn, câu chuyện điện càng phức tạp.
Một chiếc máy công trình công suất lớn không thể chỉ đơn giản nghĩ: “Có pin là chạy được.”
Phía sau là cả hệ thống điện cao áp và điện tử công suất.
Từ: Battery đến: Power Electronics đến: Electric Motor đến: Controller và cuối cùng là: Hydraulic System.
Điều thú vị là dù nguồn năng lượng thay đổi, mục tiêu cuối cùng của máy xúc vẫn không thay đổi: Đào – nâng – quay – đổ – di chuyển.
Đó là điều khiến tôi thấy ngành này rất thú vị.
Công nghệ năng lượng thay đổi.
Nhưng bài toán năng suất vẫn còn nguyên.
Một phần khác khiến tôi suy nghĩ nhiều là công nghệ hybrid.
Ở góc nhìn đơn giản:
Diesel = cũ
Electric = mới
Nhưng thực tế có thể không đơn giản như vậy.
Một hệ thống hybrid có thể kết hợp: động cơ diesel + pin + motor điện + hệ thống điều khiển năng lượng.
SANY cũng đang phát triển các giải pháp hybrid trên nhiều nhóm thiết bị; trong báo cáo ESG của tập đoàn, SANY cho biết đã phát triển các nền tảng hybrid và tiếp tục mở rộng sang truyền động thuần điện.
Tôi nghĩ hybrid có thể đóng vai trò giống như một cây cầu.
Bởi vì:
Hạ tầng điện chưa thể hoàn thiện ngay;
Pin vẫn còn những giới hạn nhất định;
Một số công trường cần thời gian vận hành rất dài;
Máy công suất lớn đòi hỏi năng lượng rất lớn;
Khách hàng vẫn cần sự linh hoạt của diesel.
Vì vậy: Hybrid có thể là bước chuyển tiếp giữa thế giới diesel và thế giới điện.
Tôi đặc biệt quan tâm là giải pháp hybrid, hệ thống kết hợp giữa động cơ diesel và pin điện trên dòng máy công suất lớn. Nghe qua có vẻ như một giải pháp “ở giữa”. Không hoàn toàn diesel. Nhưng cũng chưa hoàn toàn chạy điện.
Thực tế, tôi lại thấy đây có thể là một hướng rất đáng quan tâm trong quá trình chuyển đổi năng lượng. Hybrid đóng vai trò như một cây cầu công nghệ trong quá trình chuyển đôi năng lượng của ngành máy xây dựng .
Nếu phải giải thích nhanh cho một khách hàng, tôi sẽ không nói:
“Máy điện tốt hơn máy diesel.”
Tôi sẽ nói:
“Mỗi công nghệ phù hợp với một bài toán khác nhau.”
| Công nghệ | Nguồn năng lượng | Ưu điểm chính | Điểm cần cân nhắc | Ứng dụng phù hợp |
|---|---|---|---|---|
| Diesel | Dầu diesel | Linh hoạt, hạ tầng nhiên liệu phổ biến | Nhiên liệu, khí thải, tiếng ồn | Công trường đa dạng |
| Hybrid | Diesel + điện/pin | Giảm tiêu hao, linh hoạt | Hệ thống phức tạp hơn | Máy làm việc tải thay đổi |
| Điện 3 pha | Điện trực tiếp | Không cần bộ pin lớn, phù hợp vận hành liên tục | Phụ thuộc hạ tầng điện và dây dẫn | Mỏ, nhà máy, khu vực cố định |
| Điện pin | Pin lithium | Linh hoạt, không khí thải tại điểm sử dụng | Sạc, dung lượng pin, hạ tầng | Đô thị, công trường phù hợp, nhà máy |
| Điện cao áp | Hệ thống điện cao áp | Phù hợp công suất lớn | Yêu cầu kỹ thuật và an toàn cao | Thiết bị công suất lớn |
Đây là cách tôi nghĩ một salesman nên tư vấn.
Không bán công nghệ trước.
Hãy hiểu công trường trước.
Một trong những thay đổi lớn nhất mà tôi nghĩ ngành máy công trình sẽ phải đối mặt là cách tính hiệu quả đầu tư.
Trước đây, khách hàng thường hỏi:
Máy này bao nhiêu tiền?
Nhưng một chiếc máy trị giá 2 tỷ đồng và một chiếc máy trị giá 2,3 tỷ đồng không nhất thiết chiếc 2 tỷ là rẻ hơn.
Bởi còn:
Và đó chính là lý do TCO – Total Cost of Ownership – ngày càng quan trọng.
Có thể hình dung đơn giản:
TCO = Giá mua + Chi phí năng lượng + Bảo dưỡng + Sửa chữa + Chi phí vận hành + Chi phí hạ tầng – Giá trị còn lại
Đây chỉ là cách tiếp cận khái quát.
Trong thực tế, doanh nghiệp cần xây dựng mô hình riêng cho từng loại máy và từng công trường.
Giả sử một máy diesel tiêu thụ trung bình: 20 lít dầu/giờ
Nếu giá diesel giả định là: 22.000 đồng/lít thì: Chi phí nhiên liệu = 440.000 đồng/giờ.
Nếu máy hoạt động 2.000 giờ/năm: 440.000 × 2.000 = 880 triệu đồng/năm.
Đây chỉ là ví dụ minh họa, không phải mức tiêu hao cố định của một model cụ thể.
Nếu một máy điện có mức tiêu thụ điện tương đương theo bài toán công suất và giá điện của công trường thấp hơn đáng kể trên mỗi giờ làm việc, phần chênh lệch năng lượng có thể trở thành một yếu tố rất lớn trong bài toán hoàn vốn.
Nhưng cần nhớ: Không được lấy giá dầu và giá điện rồi kết luận ngay máy điện chắc chắn rẻ hơn.
Phải tính thêm:
Hiệu suất thực tế;
Thời gian làm việc;
Chi phí sạc;
Công suất trạm điện;
Đầu tư hạ tầng;
Chi phí pin;
Bảo trì;
Khấu hao;
Năng suất.
Đây chính là lý do tôi nghĩ TCO phải trở thành một công cụ tư vấn, chứ không chỉ là một con số marketing.
Khi nói về máy xúc điện, chúng ta thường nói: “Không phát thải tại công trường.”
Điều đó đúng theo nghĩa máy điện không có khí thải từ quá trình đốt nhiên liệu tại điểm vận hành.
Nhưng nếu nhìn sâu hơn, bài toán CO₂ phức tạp hơn.
Điện được tạo ra từ đâu?
Nếu điện đến từ nguồn năng lượng tái tạo, lợi ích carbon có thể khác.
Nếu điện đến từ nguồn phát điện hóa thạch, tổng phát thải vòng đời sẽ khác.
Vì vậy, một ngày nào đó doanh nghiệp có thể không chỉ hỏi:
Máy này tiêu thụ bao nhiêu điện?
Mà còn:
Điện này đến từ đâu?
Đây là lúc máy công trình bắt đầu kết nối với câu chuyện lớn hơn: năng lượng sạch → thiết bị điện → dữ liệu → ESG → giảm phát thải.
Trước đây tôi từng nghĩ ESG là một khái niệm khá xa với salesman.
Nhưng sau khóa học, tôi bắt đầu nhìn nó khác.
Máy điện có thể giúp giảm khí thải trực tiếp tại nơi vận hành, giảm tiếng ồn và giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch trong những ứng dụng phù hợp.
Môi trường làm việc có thể trở nên dễ chịu hơn:
Ít tiếng ồn;
Không có khí thải diesel trực tiếp;
Giảm mùi nhiên liệu;
Có thể phù hợp hơn với một số khu vực đô thị hoặc môi trường làm việc nhạy cảm.
Thiết bị điện hiện đại ngày càng gắn với dữ liệu.
Doanh nghiệp có thể theo dõi:
Năng lượng;
Thời gian hoạt động;
Hiệu suất;
Bảo dưỡng;
Mức sử dụng máy;
Thời gian dừng;
Tình trạng pin.
Như vậy, ESG không còn chỉ là một chương trong báo cáo thường niên.
Nó có thể bắt đầu từ: một chiếc máy đang làm việc ngoài công trường.
Đây là phần khiến tôi hứng thú nhất.
Điện hóa không nên được nhìn độc lập.
Nó thường đi cùng số hóa.
Khi máy đã được trang bị nhiều cảm biến và bộ điều khiển điện tử, dữ liệu trở nên quan trọng hơn.
Một ngày nào đó, chủ doanh nghiệp có thể mở điện thoại và nhìn thấy:
Máy A: đang hoạt động
Máy B: hiệu suất thấp
Máy C: cần bảo dưỡng
Máy D: mức tiêu thụ năng lượng bất thường
Máy E: đang chờ việc
Lúc đó, quản lý đội máy sẽ thay đổi.
Không còn chỉ dựa vào kinh nghiệm.
Mà dựa trên dữ liệu.
Tôi nghĩ đây mới là phần thú vị nhất.
Điện hóa có thể là một bước.
Số hóa là bước tiếp theo.
AI có thể là bước sau đó.
Hãy thử hình dung:
Máy ghi nhận hàng nghìn thông số mỗi ngày.
Hệ thống phân tích dữ liệu.
AI phát hiện một xu hướng bất thường.
Hệ thống cảnh báo:
“Khả năng hệ thống thủy lực cần kiểm tra.”
Hoặc:
“Hiệu suất làm việc của máy giảm so với chu kỳ trung bình.”
Hoặc:
“Chi phí năng lượng trên mỗi đơn vị sản lượng đang tăng.”
Đến lúc đó, máy không còn đơn giản là một thiết bị cơ khí.
Nó trở thành: một thiết bị cơ điện tử thông minh có dữ liệu.
SANY hiện cũng đang nhấn mạnh hướng kết hợp điện hóa, tự động hóa và AI trong chiến lược phát triển thiết bị thông minh.
Nếu phải tóm tắt những gì tôi học được trong một sơ đồ, có lẽ tôi sẽ viết:
DIESEL
↓
HYBRID
↓
ELECTRIC
↓
ENERGY MANAGEMENT
↓
DATA
↓
AI
↓
AUTOMATION
Đây không phải một lịch trình bắt buộc mà tất cả máy công trình phải đi theo.
Nhưng nó cho thấy một xu hướng công nghệ rất đáng quan sát.
Và tôi nghĩ người làm nghề máy công trình không thể chỉ nhìn từng chiếc máy riêng lẻ.
Phải nhìn cả hệ sinh thái công nghệ phía sau nó.
Đây là câu hỏi tôi nghĩ khách hàng Việt Nam sẽ hỏi rất nhiều.
Và câu trả lời của tôi sẽ không phải là: “Có.”
Cũng không phải: “Không.”
Mà là:
“Tùy công trường.”
Một công trường trong đô thị có yêu cầu nghiêm ngặt về tiếng ồn có thể có bài toán khác mỏ đá.
Một nhà máy có nguồn điện ổn định sẽ khác một công trường hạ tầng xa khu dân cư.
Một mỏ hoạt động liên tục sẽ khác một công trường xây dựng dân dụng.
Một doanh nghiệp có khả năng đầu tư trạm sạc sẽ khác một doanh nghiệp chưa có hạ tầng điện.
Vì vậy, điện hóa thiết bị công trình tại Việt Nam có lẽ sẽ phát triển theo từng ứng dụng, chứ không phải cùng một tốc độ ở mọi nơi.
Sau khóa đào tạo, nếu được tư vấn cho một khách hàng đang cân nhắc máy điện, tôi sẽ không bắt đầu bằng giá.
Tôi sẽ hỏi:
Chỉ sau khi trả lời những câu hỏi đó, tôi mới nghĩ đến chuyện: Chọn máy nào.
Tôi muốn giữ quan điểm này trong bài viết.
Bởi nếu nói máy điện là tương lai thì rất dễ biến bài viết thành quảng cáo.
Tôi không nghĩ như vậy.
Có những công trường mà diesel vẫn cực kỳ hợp lý.
Có những nơi mà hạ tầng điện chưa phù hợp.
Có những doanh nghiệp chưa sẵn sàng đầu tư trạm sạc.
Có những ứng dụng mà máy cần hoạt động liên tục với cường độ rất cao.
Và có những trường hợp hybrid có thể phù hợp hơn.
Một salesman tốt, theo tôi, không phải là người cố bán sản phẩm mới nhất.
Mà là người dám nói với khách hàng:
“Trong trường hợp của anh, phương án này có thể chưa phải lựa chọn tốt nhất.”
Chính điều đó mới tạo ra niềm tin lâu dài.
Sau khóa đào tạo, tôi thử nhìn lại một chiếc máy xúc diesel quen thuộc.
Động cơ.
Bơm thủy lực.
Van.
Xylanh.
Mô tơ quay.
Bộ di chuyển.
Cabin.
Gầu.
Tất cả đều rất quen thuộc.
Nhưng khi đặt bên cạnh một chiếc máy xúc điện, tôi bắt đầu thấy một quá trình chuyển đổi rất thú vị.
Động cơ đốt trong có thể được thay thế bằng motor điện.
Năng lượng hóa học của dầu được thay bằng năng lượng điện.
Bình nhiên liệu được thay bằng hệ thống pin hoặc nguồn điện.
Bảo dưỡng động cơ thay đổi.
Hệ thống điều khiển thay đổi.
Cách quản lý năng lượng thay đổi.
Cách tính TCO thay đổi.
Và cuối cùng: cách chúng ta bán máy cũng thay đổi.
Có lẽ đây là câu hỏi tôi thích nhất.
Salesman ngày trước bán: Máy xúc.
Salesman hôm nay bán: Giải pháp thiết bị.
Salesman ngày mai có thể bán: Giải pháp năng lượng + thiết bị + dữ liệu + dịch vụ.
Khách hàng không chỉ mua máy.
Họ có thể mua:
Máy;
Hạ tầng sạc;
Dịch vụ;
Phần mềm;
Quản lý đội máy;
Phân tích dữ liệu;
Bảo dưỡng dự đoán;
Giải pháp năng lượng;
Và một bài toán TCO hoàn chỉnh.
Đó là một sự thay đổi rất lớn.
Tôi nghĩ nhiều người bên ngoài ngành sẽ hình dung salesman máy công trình là một người: cầm catalogue → báo giá → đi gặp khách → ký hợp đồng.
Thực tế công việc không đơn giản như vậy.
Một khách hàng có thể gọi lúc 9 giờ tối hỏi:
“Anh ơi, máy này làm được bao nhiêu khối một ngày?”
Một người khác hỏi:
“Máy có phù hợp với mỏ của tôi không?”
Người khác lại hỏi:
“Nếu tôi mua 5 máy thì chi phí vận hành một năm bao nhiêu?”
Và trong tương lai, có thể họ sẽ hỏi:
“Nếu tôi chuyển 30% đội máy sang điện thì TCO thay đổi thế nào?”
Để trả lời được những câu hỏi đó, salesman phải học.
Học máy.
Học thị trường.
Học tài chính.
Học năng lượng.
Học dữ liệu.
Và có lẽ phải học cả ESG.
Qua những gì được giới thiệu trong khóa đào tạo và những thông tin công khai của SANY, có thể thấy điện hóa đang được đặt trong một chiến lược rộng hơn.
SANY cho biết trong năm 2024 đã ra mắt hơn 40 model điện và bán hơn 6.200 thiết bị điện; chiến lược điện hóa bao phủ nhiều nhóm sản phẩm như máy xúc, xe nâng, máy bơm, xe trộn và cần cẩu.
Điều này đáng chú ý ở một điểm: Điện hóa không còn chỉ là một dự án thử nghiệm.
Nó đang trở thành một phần trong chiến lược sản phẩm.
Tại Việt Nam, SANYGlobal.vn hiện cũng đang giới thiệu nhiều hướng thiết bị điện, từ máy xúc điện nhỏ đến các dòng máy xúc điện công suất lớn như SY650E 3 pha.
Đặc biệt, sự xuất hiện của máy xúc điện SANY SY375EP tại Việt Nam gần đây cho thấy câu chuyện điện hóa đang bắt đầu đi từ tài liệu kỹ thuật sang những ứng dụng thực tế tại thị trường trong nước.
Tôi nghĩ đây là điều quan trọng nhất.
Nếu đọc đến đây và bạn đang chờ tôi nói:
“Máy xúc điện SANY là lựa chọn tốt nhất.”
Thì có lẽ bạn sẽ hơi thất vọng.
Bởi tôi không muốn viết như vậy.
Tôi muốn kể lại đúng cảm giác của một người làm sales sau khi được tiếp xúc với một công nghệ mới.
Tôi thấy nó có tiềm năng.
Tôi thấy có những bài toán mà điện giải quyết rất tốt.
Tôi thấy TCO có thể rất đáng quan tâm trong một số ứng dụng.
Tôi thấy ESG sẽ ngày càng quan trọng.
Nhưng tôi cũng thấy:
hạ tầng điện là một vấn đề.
pin là một vấn đề.
chi phí đầu tư ban đầu là một vấn đề.
thói quen vận hành là một vấn đề.
niềm tin của khách hàng cũng là một vấn đề.
Và chính những câu hỏi đó mới làm cho câu chuyện điện hóa trở nên thú vị.
Có thể tương lai thực tế hơn sẽ là: Diesel + Hybrid + Electric cùng tồn tại.
Mỗi loại phục vụ một nhóm công việc.
Mỏ lớn có thể sử dụng điện hoặc hybrid.
Nhà máy có thể sử dụng điện 3 pha.
Đô thị có thể ưu tiên thiết bị điện ít tiếng ồn.
Công trường xa có thể vẫn cần diesel.
Doanh nghiệp có thể chuyển đổi từng bước.
10 chiếc máy hôm nay có thể vẫn là diesel.
5 năm sau có thể 2 chiếc là hybrid.
Sau đó thêm 2 chiếc điện.
Rồi doanh nghiệp bắt đầu xây dựng hạ tầng sạc.
Sau đó quản lý dữ liệu.
Đây có thể là một quá trình chuyển đổi thực tế hơn.
Tôi nghĩ đây sẽ là thay đổi lớn.
Thay vì:
Máy bao nhiêu tiền?
Khách hàng có thể hỏi:
Máy tiêu tốn bao nhiêu tiền mỗi giờ?
Thay vì:
Pin bao nhiêu kWh?
Có thể hỏi:
Chi phí năng lượng cho mỗi m³ đất đào là bao nhiêu?
Thay vì:
Máy có bao nhiêu mã lực?
Có thể hỏi:
Năng suất thực tế trên mỗi kWh là bao nhiêu?
Thay vì:
Máy có bảo hành không?
Có thể hỏi:
Tổng chi phí sở hữu trong 5 năm là bao nhiêu?
Đó là lúc ngành máy công trình thực sự bước vào một giai đoạn mới.
Tôi rời khóa đào tạo với rất nhiều con số trong đầu.
Nhưng điều tôi nhớ nhất lại không phải là một thông số.
Mà là một hình ảnh.
Một chiếc máy xúc đang làm việc.
Không còn tiếng động cơ diesel quen thuộc.
Thay vào đó là âm thanh của hệ thống điện, motor và thủy lực.
Vẫn là một chiếc máy xúc.
Vẫn đào đất.
Vẫn nâng gầu.
Vẫn quay.
Vẫn đổ tải.
Nhưng nguồn năng lượng phía sau nó đã khác.
Tôi nghĩ đó chính là điều thú vị nhất của công nghệ.
Nó thay đổi thứ nằm phía sau chiếc máy, nhưng mục tiêu cuối cùng của chiếc máy vẫn là tạo ra giá trị cho con người.
Máy xúc điện SANY là nhóm máy xúc sử dụng năng lượng điện thay cho hoặc kết hợp với động cơ diesel truyền thống, tùy cấu hình. Các hướng công nghệ bao gồm máy chạy pin, máy sử dụng điện 3 pha và các giải pháp điện hóa/hybrid.
Máy điện không tạo khí thải từ quá trình đốt nhiên liệu tại nơi vận hành. Tuy nhiên, nếu xét toàn bộ vòng đời, lượng phát thải còn phụ thuộc vào nguồn điện dùng để sạc hoặc cung cấp năng lượng.
Có thể, nhưng không nên kết luận chung cho mọi trường hợp. Cần so sánh giá điện, giá dầu, mức tiêu thụ năng lượng, thời gian vận hành, chi phí hạ tầng, bảo dưỡng và giá trị còn lại của máy.
Máy điện 3 pha đặc biệt đáng xem xét đối với những công trường có nguồn điện ổn định và máy hoạt động tương đối cố định hoặc liên tục, chẳng hạn một số khu vực khai thác, nhà máy và bãi vật liệu.
Máy chạy pin phù hợp với những ứng dụng cần tính linh hoạt nhưng vẫn có khả năng bố trí hạ tầng sạc phù hợp với lịch vận hành.
Máy xúc hybrid kết hợp động cơ đốt trong với hệ thống điện/pin và các bộ điều khiển năng lượng. Mục tiêu là tận dụng ưu điểm của cả hai hệ thống trong những điều kiện làm việc phù hợp.
Hệ thống điện cao áp trên thiết bị công trình đòi hỏi thiết kế, bảo vệ, cách điện, quản lý nhiệt, bảo dưỡng và quy trình an toàn chuyên biệt. Người sử dụng cần tuân thủ đúng hướng dẫn kỹ thuật của nhà sản xuất.
Một số hạng mục liên quan đến động cơ đốt trong có thể được loại bỏ hoặc giảm, nhưng máy điện vẫn có hệ thống thủy lực, khung gầm, bộ công tác, hệ thống làm mát, điện tử và pin cần được kiểm tra, bảo dưỡng theo quy định.
Không nên dùng một con số chung cho mọi model. Tuổi thọ pin phụ thuộc vào hóa học pin, chu kỳ sạc/xả, nhiệt độ, tải, cách vận hành, quản lý nhiệt và chiến lược sạc.
Có thể phù hợp trong một số mỏ có hạ tầng điện và mô hình vận hành thích hợp. Cần khảo sát cụ thể công suất điện, thời gian hoạt động, vị trí máy, năng suất và phương án cấp năng lượng trước khi quyết định.
Có thể đóng góp vào mục tiêu ESG, đặc biệt ở khía cạnh môi trường và quản lý năng lượng. Tuy nhiên, ESG là một hệ thống rộng hơn và không thể đánh giá chỉ dựa trên việc doanh nghiệp sử dụng máy điện.
TCO là tổng chi phí sở hữu trong suốt vòng đời thiết bị, bao gồm giá mua, năng lượng, bảo dưỡng, sửa chữa, hạ tầng, thời gian dừng máy và các chi phí liên quan, sau khi xem xét giá trị còn lại.
Không nhất thiết. Doanh nghiệp nên đánh giá từng nhóm máy, từng công trường và từng bài toán năng lượng. Một chiến lược chuyển đổi từng bước có thể thực tế hơn.
Sau khóa đào tạo, tôi không nghĩ mình đã có câu trả lời cho tương lai.
Tôi chỉ có thêm nhiều câu hỏi.
Bao giờ máy xúc điện sẽ phổ biến tại Việt Nam?
Pin sẽ phát triển đến đâu?
Hạ tầng sạc sẽ thay đổi thế nào?
Giá điện và giá dầu sẽ tác động ra sao?
Hybrid sẽ đóng vai trò bao lâu?
AI sẽ can thiệp sâu đến mức nào vào hoạt động của máy?
Và cuối cùng: Bao giờ một chiếc máy xúc điện sẽ trở thành lựa chọn bình thường thay vì một sản phẩm mới?
Tôi không biết.
Nhưng tôi nghĩ ngành máy công trình đã bắt đầu đặt những câu hỏi đó.
Và với một salesman như tôi, đó có lẽ là điều quan trọng nhất sau một khóa đào tạo sản phẩm.
Không phải học thêm một chiếc máy để bán.
Mà là hiểu thêm một xu hướng có thể thay đổi cả ngành nghề mình đang làm.
Tôi vẫn sẽ bán máy diesel khi khách hàng cần máy diesel.
Tôi sẽ tư vấn hybrid khi hybrid phù hợp.
Và nếu bài toán của khách hàng phù hợp với máy điện, tôi sẽ giới thiệu máy điện.
Bởi cuối cùng:
Salesman không nên bán thứ mình muốn bán.
Salesman nên giúp khách hàng tìm ra thứ họ thực sự cần.
Còn đối với máy xúc điện SANY, tôi nghĩ câu chuyện mới chỉ bắt đầu.
Từ diesel → hybrid → electric → data → AI → automation, ngành máy công trình có thể đang đứng trước một trong những giai đoạn chuyển đổi thú vị nhất trong nhiều thập kỷ.
Và thật may mắn khi tôi được nhìn thấy một phần của sự chuyển đổi ấy từ rất gần.
Một buổi đào tạo sản phẩm.
Một cuốn sổ ghi chép.
Một salesman.
Và một câu hỏi vẫn còn bỏ ngỏ:
Từ khóa chính: máy xúc điện SANY
Nhóm từ khóa phụ: máy xúc điện 3 pha, máy xúc chạy pin, máy xúc hybrid, máy xúc điện cao áp, máy xúc điện Việt Nam, TCO máy xúc, ESG máy công trình, máy xúc tiết kiệm nhiên liệu, máy xúc xanh, máy xúc điện SANY SY215E, SANY SY650E.
A-léc-xây – câu chuyện về người kỹ sư và những cỗ máy SANY
Tháng 7 âm lịch – “tháng Cô hồn” và câu chuyện bán máy công trình | Nhật ký Salesman
Một chiều mưa ở Hoa Hồi Quán – Nghĩ về đất và người xứ Lạng
Khi 5S bước vào ngành máy công trình
Từ Nam Ninh nghĩ về ESG – một đô thị đáng sống bắt đầu từ cách quy hoạch giao thông
Nhật ký salesman: Gặp một “sư phụ” lái xe Trung Quốc và nghĩ về người lái xe, lái máy công trình Việt Nam thời đại mới